ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಜಾತಿ ನಿಂದನೆ ಎಸ್ಸಿ, ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಅಪರಾಧವಲ್ಲ: ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು!
- ಜಾತಿ ನಿಂದನೆ ಎಸ್ಸಿ ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ (Supreme Court Casteist Abuse in Private SC ST Act in Kannada)
ನವದೆಹಲಿ: ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಪಂಗಡಗಳ (ದೌರ್ಜನ್ಯ ತಡೆ) ಕಾಯ್ದೆಗೆ (SC/ST Prevention of Atrocities Act) ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ದೇಶದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪೊಂದನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವಿಲ್ಲದ ಖಾಸಗಿ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನಡೆದಿರುವ ಜಾತಿ ನಿಂದನೆ ಅಥವಾ ಅವಮಾನವು ಎಸ್ಸಿ, ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠದ ಪ್ರಮುಖ ಅವಲೋಕನಗಳು:
- ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೀಕ್ಷಣೆ’ (Public View) ಕಡ್ಡಾಯ: ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ವಿಕ್ರಮ್ ನಾಥ್ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಮೆಹ್ತಾ ಅವರಿದ್ದ ಪೀಠವು, “ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 3(1)(r) ಮತ್ತು 3(1)(s) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲಾಗಬೇಕಾದರೆ, ಆ ನಿಂದನೆ ಅಥವಾ ಅವಮಾನವು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ನೋಡುವ ಅಥವಾ ಕೇಳುವಂತಿರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ (Within Public View) ನಡೆದಿರಬೇಕು” ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
- ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನಡೆದರೆ ಕಾಯ್ದೆ ಅನ್ವಯಿಸಲ್ಲ: ಯಾವುದೇ ಘಟನೆಯು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಖಾಸಗಿ ಕೊಠಡಿ ಅಥವಾ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಗ ಅದನ್ನು ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೀಕ್ಷಣೆ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್ಸಿ, ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ಕಠಿಣ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳು ಅನ್ವಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪೀಠ ತಿಳಿಸಿದೆ.
- ಉಳಿದ ಐಪಿಸಿ/ಬಿಎನ್ಎಸ್ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳು ಅನ್ವಯ: ಖಾಸಗಿ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಲಾಟೆ ಅಥವಾ ಹಲ್ಲೆ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆ ರದ್ದಾದರೂ ಸಹ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯ ಹಲ್ಲೆ, ಬೆದರಿಕೆ ಅಥವಾ ಗಲಭೆಯ ಇತರ ಸೆಕ್ಷನ್ಗಳ ವಿಚಾರಣೆ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ:
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಶಾಲೆಯೊಂದರ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಗಳದ ವೇಳೆ ಜಾತಿ ನಿಂದನೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿ ಶಾಲಾ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರ ವಿರುದ್ಧ ದಾಖಲಾಗಿದ್ದ ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನಿರಾಕರಿಸಿತ್ತು. ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದ್ದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್, ಘಟನೆ ನಡೆದ ಕೊಠಡಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಪ್ರವೇಶವಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಎಸ್ಸಿ/ಎಸ್ಟಿ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ.
